Sosyal Medyada Kişisel Verilerin Yayılması Suçu
Telefon numarası, adres veya fotoğraf gibi bilgilerin rıza dışında sosyal medyada yayılması TCK m.136 kapsamında şikâyete tabi olmayan bir suçtur.
Sosyal medya, bilgiyi saniyeler içinde binlerce kişiye ulaştırma imkânı sunar. Bu imkân kötüye kullanıldığında, bir kişinin telefon numarası, ev adresi, iş yeri bilgisi veya fotoğrafı rızası dışında geniş kitlelere yayılabilmektedir. Uygulamada “ifşa” olarak adlandırılan bu davranışlar, Türk Ceza Kanunu’nun 136. maddesi kapsamında ağır bir suç teşkil etmektedir.
Kanuni Düzenleme
TCK m.136/1’e göre kişisel verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Suçun kamu görevlisi tarafından görevin verdiği yetki kötüye kullanılarak ya da belli bir meslek ve sanatın sağladığı kolaylıktan yararlanılarak işlenmesi hâlinde ceza yarı oranında artırılır.
Hükümde geçen kişisel veri kavramı geniş yorumlanmaktadır. Kimliği belirli veya belirlenebilir bir gerçek kişiye ait her türlü bilgi bu kapsamda değerlendirilir. Ad soyad, telefon numarası, adres, fotoğraf, araç plakası, kimlik numarası ve hatta ses kaydı dahi kişisel veri niteliği taşır.
Şikâyete Tabi Olmamasının Önemi
Bu suçun en dikkat çekici özelliği, soruşturulmasının şikâyete bağlı olmamasıdır. Cumhuriyet savcısı fiili öğrendiği anda resen soruşturma başlatmakla mükelleftir. Mağdurun sonradan şikâyetinden vazgeçmesi kovuşturmayı sona erdirmez. Bu nedenle “nasılsa barışırız” düşüncesiyle yapılan paylaşımlar, taraflar arasındaki uyuşmazlık sona erse dahi ceza davasının devamına yol açabilir.
Sık Karşılaşılan Görünümler
- Bir tartışmanın ardından karşı tarafın telefon numarasının paylaşılarak hedef gösterilmesi,
- Eski eşin veya sevgilinin yeni adresinin ve iş yerinin sosyal medyada ilan edilmesi,
- Ekran görüntüleriyle birlikte kişinin profil fotoğrafının yayılması,
- Müşteri veya hasta bilgilerinin çalışan tarafından üçüncü kişilere aktarılması.
Mağdurun Atacağı Adımlar
Kişisel verilerinin yayıldığını öğrenen kişi, öncelikle paylaşımları tarih ve bağlantı adresiyle birlikte kayıt altına almalıdır. Ardından Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması ve aynı zamanda 5651 sayılı Kanun çerçevesinde içeriğe erişimin engellenmesi talep edilmelidir. Hız bu dosyalarda belirleyicidir; zira paylaşım ne kadar uzun süre yayında kalırsa zararın boyutu o ölçüde büyür.
Netice
Kişisel verilerin yayılması, sosyal medyada bir anlık öfkeyle işlenen fakat sonuçları yıllarca süren bir suçtur. Paylaşımı yapan kişi bakımından ağır bir ceza riski, mağdur bakımından ise süratle harekete geçme zorunluluğu söz konusudur.
Sıkça Sorulan Sorular
Kişisel veri ne demektir?
Kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgidir; ad, telefon numarası, adres, fotoğraf, plaka ve kimlik numarası bu kapsamdadır.
Kişisel verileri yayma suçunun cezası nedir?
TCK m.136 uyarınca kişisel verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Bu suç şikâyete tabi midir?
Hayır. Kişisel verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçu resen soruşturulur; şikâyetten vazgeçme kovuşturmayı sona erdirmez.
Uzlaştırma kapsamında mıdır?
Şikâyete tabi olmadığından kural olarak uzlaştırma kapsamında değildir; bu husus dosyanın seyrini doğrudan etkiler.
İçeriğin kaldırılması için ne yapılabilir?
5651 sayılı Kanun kapsamında sulh ceza hâkimliğinden erişimin engellenmesi ve içeriğin çıkarılması kararı talep edilebilir.
Kamuya açık bir bilgiyi paylaşmak da suç mudur?
Bilginin hukuka uygun şekilde kamuya açıklanmış olması değerlendirmede önem taşır; ancak farklı bilgilerin bir araya getirilerek kişiyi hedef gösterecek biçimde yayılması ayrıca tetkik edilmelidir.
Kişisel Verileriniz Sosyal Medyada mı Yayıldı?
Telefon numaranızın, adresinizin veya fotoğraflarınızın rızanız dışında yayılması resen soruşturulan bir suçtur; içeriğin kaldırılması ve faillerin tespiti için hukuki süreci birlikte başlatalım.