Bilirkişilik Yönetmeliğindeki 2025 Değişiklikleri

Bilirkişilik kurumu, yargılamanın sağlıklı işleyişi bakımından ekseriyetle başvurulan ve teknik meselelerin izahında temel rol oynayan mühim bir müessesedir. Bu çerçevede 3 Mayıs 2025 tarihli ve 32889 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bilirkişilik Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile yapılan düzenlemeler, yalnızca uygulayıcılar nezdinde değil, hukuki sistemin bütünlüğü açısından da tafsilatla incelenmeyi gerektirmektedir. Zira yapılan bu tadilatlar, yargının güvenilirliği ve tarafsızlığı bakımından doğrudan etkili olabilecek mahiyettedir.

Uzmanlık Alanlarının Netleştirilmesi

Değişiklikle bilirkişi listesine ilişkin tanım yeniden düzenlenmiş ve bilirkişilerin temel ve alt uzmanlık alanlarının ayrıca belirtilmesi zorunlu kılınmıştır. Bu düzenleme ihtisaslaşmayı teşvik eder niteliktedir. Uzmanlık alanlarının detaylandırılması, davalara tevzi edilen bilirkişilerin ilgili konuda gerçekten yetkin olup olmadığının tespitine imkân sağlamaktadır. Bilhassa karmaşık teknik ihtilaflarda, uzman olmayan kişilerin görüşlerinin hükme esas alınmasının doğuracağı hukuki sakıncalar bu düzenlemeyle azaltılmaya çalışılmıştır.

Kişisel Verilerin Korunması

Değişiklikle bilirkişi listelerine dâhil edilen bilgilerin kapsamı yeniden belirlenmiş, kişisel verilerin korunmasına yönelik tedbirler artırılmıştır. Bu düzenleme, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ile uyum sağlanarak bilirkişilerin kimlik bilgilerinin sınırlandırılmasını ve daha güvenli, denetlenebilir bir sistemin inşasını amaçlamaktadır.

Eğitim Şartlarının Ağırlaştırılması

Yönetmeliğin eğitime ilişkin hükümlerinde yapılan değişiklik, temel eğitimi teorik ve uygulamalı olmak üzere dengeleyerek teorinin pratiğe tatbikini esas alan bir yapı kurmuştur. Bilirkişiliğin yalnızca bilgiye değil, tecrübeye de dayalı bir görev olduğu gözetilerek, uygulama eğitiminin en az beş yıl fiilen bilirkişilik yapmış kişilerce verilmesi şartı getirilmiştir. Buna bağlı olarak bilirkişilik eğitimi verebilecek kuruluşların sınırları da netleştirilmiştir.

Değerlendirme

Burada şu sual tebarüz etmektedir: Bu tür ayrıntılı bir uzmanlık sınıflandırması, bilirkişi havuzunun daralmasına sebep olmayacak mıdır? Bu endişeye mukabil, eğitim şartlarının yükseltilmesiyle sistemin kendi içerisinde yeterli sayıda uzman yetiştirmesi öngörülmektedir. Kısa vadede sınırlı sayıdaki uzmanlığa sahip bilirkişilerle işlemekte güçlük çekilebileceği, ancak uzun vadede kalitenin artarak sistemin kurumsallaşmasına vesile olacağı düşünülmektedir.

Uygulamaya Yansıması

• Taraflar, atanan bilirkişinin uzmanlık alanının uyuşmazlıkla örtüşüp örtüşmediğini sorgulayabilecektir.
• Uzmanlık alanı dışında rapor düzenleyen bilirkişinin raporuna itiraz edilmesi daha güçlü bir dayanağa kavuşmuştur.
• Mahkemelerin bilirkişi seçiminde alt uzmanlık alanlarını gözetmesi beklenmektedir.