Mirastan Feragat Sözleşmesi
Mirasbırakan, bir mirasçısıyla karşılıklı veya karşılıksız bir mirastan feragat sözleşmesi yapabilir; resmî şekle tabi olan bu sözleşmeyle feragat eden kişi mirasçılık sıfatını kaybeder ve karşılıklı feragatte kural olarak altsoyu da bu sonuçtan etkilenir.
Miras hukukunda kural, mirasçıların mirasbırakanın ölümüyle birlikte kendiliğinden mirasçılık sıfatını kazanmasıdır. Ancak bazı durumlarda mirasbırakan ve mirasçılarından biri, mirasçının mirasbırakanın sağlığında bir karşılık alarak veya karşılıksız olarak mirasçılık hakkından vazgeçmesi konusunda anlaşabilir. Bu anlaşma, mirastan feragat sözleşmesi olarak adlandırılır.
Kanuni Düzenleme
TMK m.528 uyarınca mirasbırakan, bir mirasçısıyla karşılıklı veya karşılıksız bir mirastan feragat sözleşmesi yapabilir. Feragat eden, mirasçılık sıfatını kaybeder. Karşılıklı feragat sözleşmesi, sözleşmede aksi öngörülmedikçe, feragat edenin altsoyu için de sonuç doğurur. Bu sözleşme, miras sözleşmesi niteliğinde olduğundan resmî vasiyetname şekline tabidir.
Karşılıklı ve Karşılıksız Feragat
- Karşılıksız feragat: Mirasçının hiçbir karşılık almadan mirasçılık hakkından vazgeçmesidir; bu durumda feragatin etkisi kural olarak yalnızca feragat edene ilişkindir.
- Karşılıklı feragat: Mirasçının mirasbırakanın sağlığında bir karşılık alarak mirasçılık hakkından vazgeçmesidir; bu durumda feragat, aksi kararlaştırılmadıkça feragat edenin altsoyunu da etkiler.
Uygulama Alanı
Mirastan feragat sözleşmeleri, özellikle aile şirketlerinin bölünmesini önlemek, bir mirasçıya sağlığında payını vermek veya ikinci evliliklerde önceki evlilikten olan çocuklar ile yeni eş arasındaki miras ilişkisini düzenlemek amacıyla kullanılmaktadır. Bu sözleşmeler, ileride doğabilecek miras uyuşmazlıklarını önlemek bakımından etkili bir araçtır.
Feragatin Sonuçları
Feragat eden kişi mirasçılık sıfatını kaybeder ve mirasbırakanın ölümünden sonra mirastan pay alamaz, tenkis davası açamaz. TMK m.529 uyarınca feragat belirli kişiler lehine yapılmış ve bu kişiler herhangi bir sebeple mirasçı olamamışsa feragat hükümsüz kalır. Ayrıca mirasbırakanın alacaklıları, kanunda öngörülen şartlarla feragat edenden aldığı karşılığı geri vermesini isteyebilir.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
Mirastan feragat sözleşmesi geri dönüşü zor sonuçlar doğurur. Bu nedenle sözleşmenin kapsamı, karşılığın miktarı ve altsoya etkisi açıkça belirlenmeli; feragat eden kişinin sözleşmenin sonuçlarını tam olarak anladığından emin olunmalıdır. Taraflar, yazılı bir anlaşmayla miras sözleşmesini her zaman ortadan kaldırabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Mirastan feragat sözleşmesi nedir?
TMK m.528 uyarınca mirasbırakanın bir mirasçısıyla, onun mirasçılık sıfatından vazgeçmesi konusunda yaptığı karşılıklı veya karşılıksız sözleşmedir.
Sözleşme hangi şekilde yapılır?
Miras sözleşmesi şeklinde, yani resmî vasiyetname şekliyle iki tanık huzurunda yapılır.
Feragat eden mirasçının altsoyu etkilenir mi?
TMK m.528 uyarınca sözleşmede aksi öngörülmedikçe karşılıklı mirastan feragat, feragat edenin altsoyu için de sonuç doğurur.
Feragat eden mirasçı tenkis davası açabilir mi?
Hayır. Feragat eden kişi mirasçılık sıfatını kaybettiğinden tenkis davası açamaz.
Sözleşme sonradan ortadan kaldırılabilir mi?
Taraflar yazılı bir anlaşmayla miras sözleşmesini her zaman ortadan kaldırabilir.
Bir Mirasçınızla Mirastan Feragat Sözleşmesi Yapmayı mı Düşünüyorsunuz?
Feragat sözleşmesinin kapsamı, karşılığı ve altsoya etkisi sonradan uyuşmazlık doğurmayacak şekilde belirlenmelidir; sözleşmeyi birlikte hazırlayalım.