Konut Dokunulmazlığının İhlali Suçu
Bir kimsenin konutuna, konutunun eklentilerine veya iş yerine rızası olmaksızın giren ya da rıza ile girdikten sonra çıkmayan kişi TCK m.116 uyarınca cezalandırılır.
Konut, kişinin özel hayatını dış dünyadan bağımsız ve güvenli biçimde sürdürdüğü alandır. Anayasa’nın 21. maddesi, kimsenin konutuna dokunulamayacağını güvence altına almıştır. Türk Ceza Kanunu ise bu güvenceyi hürriyete karşı suçlar arasında düzenlediği konut dokunulmazlığının ihlali suçuyla korumaktadır.
Kanuni Düzenleme
TCK m.116/1 uyarınca bir kimsenin konutuna veya konutunun eklentilerine rızasına aykırı olarak giren veya rıza ile girdikten sonra buradan çıkmayan kişi, mağdurun şikâyeti üzerine altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Maddenin ikinci fıkrası uyarınca rızaya aykırı olarak iş yerlerine veya bunların eklentilerine girilmesi hâlinde de aynı şekilde şikâyet üzerine ceza verilir.
Konut ve Eklentileri
Konut kavramı, kişinin sürekli veya geçici olarak oturduğu, barınma ve özel hayatını sürdürme amacıyla kullandığı her türlü yeri kapsar. Bir otel odası, karavan veya yazlık ev de bu kapsamdadır. Eklentiler ise bahçe, avlu, balkon, garaj ve kömürlük gibi konuta bağlı ve onunla birlikte kullanılan yerlerdir.
Rızanın Önemi
Suçun oluşması için konuta girişin hak sahibinin rızasına aykırı olması gerekir. Rıza ile girdikten sonra çıkması istendiği hâlde çıkmamak da suçu oluşturur. Birden fazla kişinin birlikte yaşadığı konutlarda rıza hakkının kimde olduğu ayrıca tartışılır. Örneğin boşanma davası süren eşlerden birinin, ortak konuttan uzaklaştırılmış olmasına rağmen konuta girmesi bu suçu oluşturabilir.
Nitelikli Hâller
TCK m.119 uyarınca konut dokunulmazlığının ihlali suçunun;
- Silahla,
- Kişinin kendisini tanınmayacak bir hâle koyması suretiyle,
- Birden fazla kişi tarafından birlikte,
- Var olan veya var sayılan suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak,
- Kamu görevlisi olma sıfatı taklit edilerek
işlenmesi hâlinde ceza artırılır ve şikâyet aranmaz.
Kiracı ve Ev Sahibi Uyuşmazlıkları
Uygulamada sıkça karşılaşılan bir durum, ev sahibinin kiracının rızası olmaksızın kiralanan konuta girmesidir. Kira sözleşmesiyle konutun kullanım hakkı kiracıya geçtiğinden, ev sahibinin izinsiz girişi konut dokunulmazlığının ihlali suçunu oluşturur. Kira bedelinin ödenmemesi dahi bu durumu hukuka uygun hâle getirmez; ev sahibinin başvurması gereken yol icra ve tahliye davasıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Konut dokunulmazlığının ihlali suçunun cezası nedir?
TCK m.116/1 uyarınca bir kimsenin konutuna veya konutunun eklentilerine rızasına aykırı olarak giren veya rıza ile girdikten sonra buradan çıkmayan kişi altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
İş yerine izinsiz girmek de suç mudur?
Evet. TCK m.116/2 uyarınca rızaya aykırı olarak iş yerlerine veya bunların eklentilerine girilmesi hâlinde de şikâyet üzerine ceza verilir.
Konutun eklentisi neresidir?
Bahçe, avlu, balkon, garaj ve kömürlük gibi konuta bağlı ve onunla birlikte kullanılan yerlerdir.
Bu suç şikâyete tabi midir?
Evet. Konut ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçları şikâyete tabidir.
Hangi hâllerde ceza artırılır?
TCK m.119 uyarınca suçun silahla, kişinin kendisini tanınmayacak hâle koyarak, birden fazla kişi tarafından birlikte veya cebir ya da tehdit kullanılarak işlenmesi hâllerinde ceza artırılır ve şikâyet aranmaz.
Evinize veya İş Yerinize İzinsiz mi Girildi?
Konut dokunulmazlığının ihlali şikâyete tabidir ve altı aylık süre işler; olayın belgelenmesi ve şikâyetin hazırlanması için gecikmeden bize ulaşın.