Kefaletin Sona Ermesi
Asıl borcun sona ermesiyle kefil de borcundan kurtulur; ayrıca gerçek kişiler tarafından verilen kefalet TBK m.598 uyarınca kurulduğu tarihten başlayarak on yıl geçmekle kendiliğinden sona erer ve süreli kefalette alacaklı kanunda öngörülen sürede alacağını ileri sürmezse kefil kurtulur.
Kefalet, kefili asıl borçlunun borcunun ödenmesinden sorumlu kılan ağır bir taahhüttür. Bu taahhüdün süresiz olarak devam etmesi, kefil bakımından hakkaniyete aykırı sonuçlar doğurabilir. Türk Borçlar Kanunu, kefili korumak amacıyla kefaletin sona ermesine ilişkin önemli düzenlemeler öngörmüştür. Bu düzenlemeler, özellikle yıllar önce kefil olan kişiler bakımından büyük önem taşır.
Asıl Borcun Sona Ermesi
TBK m.598/1 uyarınca asıl borç herhangi bir sebeple sona ererse kefil de borcundan kurtulur. Kefalet, asıl borca bağlı bir borç olduğundan, asıl borcun ödenmesi, ibra veya zamanaşımı gibi sebeplerle sona ermesi kefaleti de sona erdirir. Ancak asıl borçlunun ehliyetsizliği veya yanılma gibi sebeplerle asıl borcun geçersiz olması hâlinde, kefil bunu bilerek kefil olmuşsa sorumluluğu devam edebilir.
On Yıllık Süre
TBK m.598/3 uyarınca gerçek kişiler tarafından verilen her türlü kefalet, kurulduğu tarihten başlayarak on yıl geçmekle sona erer. Bu süre dolmadan önce kefil, kefalet süresinin uzatılmasına onay verebilir; ancak uzatma kararı, kefalet sözleşmesinin şekline uyularak en çok on yıl için verilebilir ve kefaletin sona ermesinden en erken bir yıl önce yapılabilir. Bu düzenleme, kefilin süresiz sorumluluk altında kalmasını önler.
Süreli Kefalet
TBK m.599 uyarınca belirli süreli kefalette alacaklı, sürenin bitiminden başlayarak bir ay içinde alacağını hukuki yollara başvurarak istemez ve bu yolu ciddi olarak sürdürmezse kefil borcundan kurtulur. Bu nedenle süreli kefalet bakımından alacaklının süresinde harekete geçmesi gerekir.
Belirsiz Süreli Kefalet
TBK m.600 uyarınca belirsiz süreli kefalette asıl borç muaccel olunca kefil, alacaklıdan bir ay içinde alacağını hukuki yollara başvurarak istemesini ve takibi ciddi olarak sürdürmesini isteyebilir. Alacaklı bu isteme uymazsa kefil borcundan kurtulur. Kefil bu hakkını kullanarak belirsiz sorumluluk hâlinden kurtulabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Asıl borç sona ererse kefalet ne olur?
TBK m.598 uyarınca asıl borç herhangi bir sebeple sona ererse kefil de borcundan kurtulur.
Kefalet kendiliğinden sona erer mi?
Evet. TBK m.598 uyarınca gerçek kişiler tarafından verilen her türlü kefalet, kurulduğu tarihten başlayarak on yıl geçmekle sona erer.
Kefalet süresi uzatılabilir mi?
Evet. Kefalet süresi, kefalet sözleşmesinin şekline uyularak en çok on yıl uzatılabilir; ancak uzatma kararı kefaletin sona ermesinden en erken bir yıl önce verilebilir.
Süreli kefalette alacaklının yükümlülüğü nedir?
TBK m.599 uyarınca alacaklı, sürenin bitiminden başlayarak bir ay içinde alacağını hukuki yollara başvurarak istemez ve bu yolu ciddi olarak sürdürmezse kefil borcundan kurtulur.
Belirsiz süreli kefalette kefil ne yapabilir?
TBK m.600 uyarınca asıl borç muaccel olunca kefil alacaklıdan bir ay içinde alacağını ileri sürmesini ve takibi sürdürmesini isteyebilir.
Yıllar Önce Verdiğiniz Bir Kefalet Nedeniyle Hâlâ Sorumlu musunuz?
Kefaletin süresi, asıl borcun durumu ve alacaklının işlemleri sorumluluğunuzun devam edip etmediğini belirler; kefalet sözleşmenizi birlikte inceleyelim.