Görevi Yaptırmamak İçin Direnme Suçu
Kamu görevlisine görevini yaptırmamak amacıyla cebir veya tehdit kullanan kişi TCK m.265 uyarınca cezalandırılır; suçun silahla veya birden fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi cezayı artırır.
Kamu görevlilerinin görevlerini serbestçe yerine getirebilmesi, kamu düzeninin ve kamu hizmetlerinin aksamadan sürdürülmesi bakımından zorunludur. Bu nedenle Türk Ceza Kanunu, kamu görevlisine görevini yaptırmamak amacıyla cebir veya tehdit kullanılmasını ayrı bir suç olarak düzenlemiştir. Uygulamada bu suç, özellikle kolluk müdahaleleri sırasında sıkça gündeme gelmektedir.
Kanuni Düzenleme
TCK m.265/1 uyarınca görevini yapmasını engellemek amacıyla bir kamu görevlisine karşı cebir veya tehditle direnen kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Suçun yargı görevi yapana karşı işlenmesi hâlinde ceza daha ağırdır. Suçun silahla, kendini tanınmayacak bir hâle koyarak, birden fazla kişi tarafından birlikte veya var olan ya da var sayılan suç örgütlerinin korkutucu gücünden yararlanılarak işlenmesi hâlinde ise ceza artırılır.
Suçun Unsurları
- Kamu görevlisinin görevini yapıyor olması,
- Failin cebir veya tehdit kullanması,
- Cebir veya tehdidin görevin yapılmasını engelleme amacıyla kullanılması.
Suç Oluşturmayan Davranışlar
Yargıtay uygulamasında cebir veya tehdit içermeyen davranışlar bu suçu oluşturmaz. Örneğin kolluk görevlisinin talimatına sözlü olarak itiraz etmek, kimlik göstermeyi reddetmek, pasif şekilde direniş göstermek veya yakalanmamak için kaçmaya çalışmak bu suç kapsamında değerlendirilmez. Bu davranışlar, duruma göre kabahat veya başka bir suç oluşturabilir.
Görevin Hukuka Uygunluğu
Bu suçun oluşması için kamu görevlisinin görevini hukuka uygun olarak yapıyor olması gerekir. Kanuni yetkisini aşan, orantısız güç kullanan veya hukuka aykırı bir işlem yapan kamu görevlisine karşı direnme, suçun unsurlarını oluşturmayabilir veya haksız tahrik hükümlerinin uygulanmasını gerektirebilir. Bu nedenle savunmada, olay anının kamera kayıtları ve tanık beyanlarıyla ayrıntılı olarak ortaya konulması büyük önem taşır.
İçtima
Direnme sırasında kamu görevlisinin yaralanması hâlinde, kasten yaralama suçundan da ayrıca ceza verilir. Hakaret ve tehdit içeren sözler bakımından ise suçların içtimaı kuralları ayrıca değerlendirilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Görevi yaptırmamak için direnme suçu nedir?
TCK m.265 uyarınca kamu görevlisine görevini yaptırmamak için cebir veya tehdit kullanmaktır.
Bu suçun cezası nedir?
TCK m.265/1 uyarınca altı aydan üç yıla kadar hapis cezasıdır; yargı görevi yapana karşı işlenmesi hâlinde ceza daha ağırdır.
Hangi hâllerde ceza artırılır?
Suçun silahla, kendini tanınmayacak hâle koyarak, birden fazla kişi tarafından birlikte veya var olan ya da var sayılan suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak işlenmesi hâlinde ceza artırılır.
Polise sözlü itiraz etmek bu suçu oluşturur mu?
Hayır. Cebir veya tehdit içermeyen sözlü itiraz, kaçmaya çalışma veya pasif direniş bu suçu oluşturmaz.
Görevlinin müdahalesi hukuka aykırıysa ne olur?
Kamu görevlisinin görevini hukuka aykırı şekilde yapması hâlinde bu suçun unsurları oluşmayabilir ve haksız tahrik hükümleri de değerlendirilebilir.
Polis Müdahalesi Sırasında Görevliye Direndiğiniz İddiasıyla mı Karşılaştınız?
Görevlinin müdahalesinin hukuka uygunluğu ve cebir ya da tehdidin varlığı suçun oluşup oluşmadığını belirler; kamera kayıtları ve tanıklarla birlikte savunmanızı hazırlayalım.