Ticari Dava Kavramı ve Görevli Mahkeme

Ticaret hukuku, tacirlerin ve ticari işletmelerin faaliyetlerini düzenleyen, hızın ve güvenin ön planda olduğu bir hukuk dalıdır. Ticari hayatın kendine özgü ihtiyaçları, ticari uyuşmazlıkların da özel mahkemelerde ve özel usul kurallarına göre çözülmesini gerektirmiştir. Bu nedenle bir uyuşmazlığın ticari dava niteliği taşıyıp taşımadığının belirlenmesi, görevli mahkemenin tespiti bakımından büyük önem taşır.

Ticari Dava Kavramı

TTK m.4 uyarınca her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari davadır. Buna nispi ticari dava denir. Ayrıca tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın, Türk Ticaret Kanunu’nda ve kanunda sayılan diğer düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan davalar da ticari dava sayılır. Bunlara mutlak ticari dava denir. Şirketler hukuku, kıymetli evrak, sigorta ve taşıma hukukundan doğan uyuşmazlıklar, mutlak ticari davaların başlıca örnekleridir.

Görevli Mahkeme

TTK m.5 uyarınca aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi ticari davalara bakmakla görevlidir. Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde ticari davalara asliye hukuk mahkemesi ticaret mahkemesi sıfatıyla bakar. Görev kuralı kamu düzenine ilişkin olup mahkemece resen gözetilir.

Arabuluculuk Şartı

Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepli ticari davalarda, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olunması dava şartıdır. Bu şarta uyulmadan açılan dava usulden reddedilir. Ancak tespit, menfi tespit ve itirazın iptali gibi bazı dava türlerinde de para alacağı niteliği bulunuyorsa arabuluculuk şartı aranır.

İspat Araçları

• Usulüne uygun tutulmuş ticari defterler,
• Faturalar, irsaliyeler ve sözleşmeler,
• Tacirler arasındaki elektronik yazışmalar,
• Banka kayıtları ve ödeme belgeleri,
• Bilirkişi incelemesi.

Ticari davalarda bilirkişi incelemesi, özellikle ticari defterlerin karşılaştırılması ve alacak miktarının hesaplanması bakımından belirleyici rol oynar.